دۇنيە جۇزىلىك ساۋداعا ات سالىستىراتىن كاسىپورىندار ٴۇشىن ، تاۋەكەلسىز اعاشتان جاسالعان پالەتتەر قامداۋ جەلىسىنىڭ تىرەگى بولىپ تابىلادى . كوپ جولى نەمقۇرايدى قالسا دا ، جەتكىزىلگەن پالەتتىڭ قۇرىلىمدىق بەرىكتىگى حالىقارالىق زات تاسىمالىنىڭ ٴساتتى بولۋىنا نەمەسە ساتسىزدىگىنە بەل بايل ايدى . دۇنيە جۇزىلىك زاڭ - ەرەجەلەردىڭ كۇردەلى تۇزىلىسىن ٴبىرجاقتى ەتۋ تەك لوجيستيكا عانا ەمەس ، بەلكى كەدەندەگى قىمباتتى كەشىكتىكتەردەن ساقتانۋ جانە ٴوز ماركانىڭ اتاق - ابىرويىن قورعاۋدى دا قامتيدى .
بۇ كىتاپتا دۇنيە جۇزىلىك ٴوندىرىس - تيجارات قيمىلدارىن ٴساتتى جۇرگىزۋگە قاجەتتى ولشەمدەر جان - جاقتىلى تۇسىندىرىلگەن ، بۇل زاتتارىڭ حاۋىپسىز جانە ٴونىمدى تاسىلمەن كوزدەگەن جەرىنە جەتۋىنە كەپىلدىك ەتەدى .
1. ISPM 15 ولشەمىن ٴتۇسىنۋ : جاهاندىق نەگىزگى ولشەم
زاتتاردى شەكارادان وتكىزگەندە ەڭ ماڭىزدى فاكتور حالىقارالىق فيتوسانيتارلىق شارالارىنىڭ 15 - ٴنومىرلى ولشەمى ، ادەتتە ISPM 15 دەپ اتالادى . بۇل بەلگىلەمە حالىقارالىق تاسىمالدا قولدانىلاتىن ٴارقانداي اعاشتان جاسالعان پالەتتەردى جەرگىلىكتى ەكولوگيالىق جۇيەلەرگە حاۋىپ توندىرۋى مۇمكىن بولعان زياندى جاندىكتەر مەن باكتەريالاردان ارىلتۋ كەرەكتىگىن بەلگىلەيدى .
بۇ ولشەمدەر بويىنشا ، پالەت جاساۋ ورنى بەكىتىلگەن ٴبىر ٴتۇرلى ٴتىرىتۋ ٴادىسىن قولدانۋى كەرەك − ٴيا ىستىق ٴتىرىتۋ نەمەسە مەتيل بروميد پەن دۇمانداندىرۋ ؛ سونداي ـ اق IPPC تاڭباسىن قويۋى كەرەك . بۇل سەرتتىك بولماسا ، حالىقارالىق پالەتتەر كىرىس پورتىندا تويتارىلىپ قالۋى مۇمكىن ، بۇدان دۋمانداندىرۋ قاراجاتى تۋىلۋى نەمەسە ، ٴتىپتى ، زاتتارىڭ تۇبەگەيلى ويراندالۋى مۇمكىن . بۇل ولشەمدەرگە ۇيلەسۋ ٴارقانداي كاسىپتىك تاسىمال ستراتەگياسىنىڭ نەگىزگى تالابى .
2. باياندىلىق پەن توپىراقتى كوتەرۋ قۋاتى : ۇزاق جولدى جۇرگىزۋگە قولدانىلاتىن ينجەنەريا
جوعارى ساپالى اعاشتان جاسالعان پالەتتىڭ ۇزاق ارالىقتى تاسىمالدىڭ قيىنشىلىقتارىنا ، اسىرەسە كوپ رەتتىڭ قولدانىلۋى مەن كليماتتاعى وزگەرىستەرگە توتەپ بەرە الۋى كەرەك. ەل ىشىندەگى تاسىمالدان ۇقسامايتىنى ، حالىقارالىق تاسىمالدا ۇنەمى تاسىمال ٴتاسىلى وزگەرىسى بولادى − تراكتوردان تەمىر جولعا ، ونان سوڭ كونتەينەر كەمەسىنە ، ەڭ سوڭدا زاۆودقا جوتكەلەدى .
ءبىرشاما ايگىلى سەرىكتىكتەر پالەت جاساۋعا ءٴمان بەرىپ ، قازىر وزىق تاسىلدەرمەن قىسىمدى سىناپ ، ولاردىڭ توتەپ بەرۋ قۋاتىن تۇراقتاندىرىپ وتىر . ٴسىز ىركەلگىش تيپتەگى نەمەسە توبىراق تيپتەگى پالەتتى قولدانساڭىز دا ، ونىڭ ديناميكالىق توتەپ بەرۋ قۋاتىن ٴبىلۋ توتەنشە ماڭىزدى . تاسىمال بارىسىندا تۋىلعان كەلكىلى وقيعالار تەك زاتتارعا عانا زيان جەتكىزىپ قالماي ، زور سۇرانىس تالابىنا دا اپارىپ سوعادى ٴارى قامداۋ جەلىسىندەگى توسىلۋلاردى كەلتىرىپ شىعارىپ ، ٴوندىرىس جوسپارىڭىزعا دا ىقپال جاسايدى .
3. ماتەريال تاڭداۋ : لوجيستيكادا قاتتى اعاش پەن جۇمساق اعاشتىڭ پارقى
جاتىل ماتەريالدىڭ تاڭدالۋى حالىقارالىق پالەتتىڭ جۇمىس وتەۋ قابىلەتىنە زور ىقپال جاسايدى . جاپىراقتى اعاشتار ادەتتە تىعىزدىعى جانە ٴونىمدىلىگى جوعارى بولادى ، ولار اۋىر ونەركاسىپ ماشينالارىنا ٴتىپتى دە جاقسى قۇرىلىمدىق قولداۋ كورسەتەدى . الايدا ، ولار ٴتىپتى دە اۋىر بولادى ، بۇل تاسىمال جۇمىسىنىڭ جالپى سالماعى مەن جانە وت جۇمسالۋ مولشەرىن ارتتىرۋىنا مۇمكىندىك جاسايدى .
ەكىنشى جاقتان ، جۇمساق اعاش جەڭىل ٴارى ٴونىمدىلىگى جوعارى بولادى ، سوندىقتان ول كوپ مولشەردە ، ٴبىر رەت پايدالانىلاتىن زاتتاردى ەكسپورت ەتۋدە ٴجۇرتتى قارسى الاتىن تالعام بولىپ تابىلادى. پالەت جاساۋدا مامان بولعان رەتىندە ، ٴبىز قاريدارلارعا كەلەتىن جەردىڭ تالابىنا نەگىزدەلىپ ، سالماقتى ، ٴۇزىمدىلىكتى جانە وزىندىك قۇندى تەڭشەۋدى ۇسىنىس ەتەمىز . لايىقتى اعاش تۇرىن تاڭداۋ ٴسىزدىڭ اعاشتان جاسالعان پالەتىڭىزدىڭ پۇختا نەگىز بولۋىنا كەپىلدىك ەتەدى ٴارى حالىقارالىق تاسىمالداعى وزىندىك قۇنىڭىزدى ەڭ ۇتىمدى تۇردە ساقتايدى .
4. وسى زامانعى اۆتوماتسيالاندىرۋ ٴۇشىن جوبانى ارناۋلىلاستىرۋ
وسى زامانعى زاۆودتار بارعان سايىن اۆتوماتتى تيەۋ جانە تۇرگە ٴبولۋ جۇيەلەرىنە سۇيەنۋدە . ەگەر جەتكىزىلەتىن پالەتتەر بۇل جۇيەلەردى ەسكەرىپ جوبالانماسا ، ماشينالاردىڭ توسىلىپ قالۋى جانە جۇيەلەردىڭ كۇيرەۋى حاۋىپتى بولادى . ولشەمى تولىق ، ورماننان جاسالعان پالەتتەر رولدەرمەن ، تاسىمال جولدارىمەن جانە اۆتوماتتى فوركيليفتتەرمەن ىقشامدىلىقپەن ىستەستىرىلەدى ؛ بۇل ٴبىر جاسىرى باسەكەلىك ابزالدىلىق بولىپ تابىلادى .
دۇنيە جۇزىلىك بازار ٴۇشىن جوبا جاساعاندا ، پالەتتىڭ ايىرماشىلارىنىڭ ۇلكەندىگىنىڭ وڭىرلەرگە قاراي پارىقتى بولاتىنىن ەسىڭىزدە بولسىن ( مىسالى ، ەۋروپادا EUR - پالەت ولشەمى ، سولتۇستىك امەريكادا GMA ولشەمى قولدانىلادى ) . حالىقارالىق پالەت جوباسىنىڭ نىسانالى بازاردىڭ اۆتوماتتالانعان نەگىزدىك قۇرىلعىلارىنا ۇيلەسۋى ەڭبەك وزىندىك قۇنىن تومەندەتۋ جانە قامداۋ جەلىسىنىڭ اينالىم قارقىنىن جوعارىلاتۋ جونىنەن توتەنشە ماڭىزدى .
5. باياندىلىق پەن اينالمالى قامداۋ جەلىسى
ورتا جاعىنداعى جاۋاپكەرشىلىك حالىقارالىق ساۋدادا ەندىگارى تالعامعا بەرىلەتىن ىستەر ەمەس . كوپتەگەن ەلدەر قازىر باياندى اعاش قاينارلارى مەن اينالمالى پالەت جۇيەلەرىنىڭ ىستەتىلۋىنە دەم بەرۋدە . باياندى ورمان شارۋاشىلىق ٴادىسىنە بويسۇناتىن پالەت جاساۋ سەرىكتەستىگىن تاڭداۋ سەرىكتىگىنىڭ قوعامدىق جاۋاپكەرشىلىگىن جوعارىلاتۋمەن بىرگە ، بارعان سايىن كوبەيىپ كەلە جاتقان « جاسىل » لوجيستيكا بەلگىلەمەلەرىنە ۇيلەسۋگە دە كومەكتەسەدى .
قايتالاي پايدالانىلاتىن اعاشتان جاسالعان پالەتتەردى لايىقتى جاقسارتۋ ارقىلى ولاردىڭ ٴومىر ٴسۇرۋ بارىسىنداعى قۇنى ەڭ تومەن بولادى ٴارى كومىرتەگى ىزدىڭ ىقپالى دا ەڭ از بولادى . لوجيستيكا جوسپارىڭىزعا اينالىمدى ٴادىستەردى ەنگىزۋ ارقىلى ، تاسىمال پالەتتەرىڭىزدىڭ تەك تاسىمال قۇرالى عانا ەمەس ، بەلكى دۇنيە جۇزىلىك براندىڭىزدىڭ بەلگىلەنۋىن كۇشەيتەتىن بايلىق ەكەندىگىنە كەپىلدىك ەتە الاسىز .
سوڭعى ويلارىم
تۇراقتى اعاشتان جاسالعان پالەتتى تاڭداۋ تاۋار ساتىپ الۋدان دا ماڭىزدى ٴىس ؛ بۇل ٴتۇبىرلى لوجيستيكالىق شەشىم . ISPM 15 ولشەمىنە بويسۇنىپ ، قۇرىلىمدىق تۇتاستىقتى ماڭداي الدى ورىنعا قويىپ ، لايىقتى ماتەريالداردى تاڭداپ جانە وسىزامانعى اۆتوماتتاندىرۋ جونىندە جوبا جاساۋ ارقىلى ٴسىز حالىقارالىق زات تاسىمالىڭىزدى قورعايسىز . ەگەر ەكسپورت مولشەرىڭىزدى ارتتىرماقشى بولساڭىز نەمەسە قازىرگى لوجيستيكالىق اينالىمىڭىزدى ساپالىلاندىرماقشى بولساڭىز ، ٴاربىر حالىقارالىق پالەت سەرىكتىگىڭىزدىڭ ساپا ولشەمىنىڭ ۋاكىلى رەتىندە فۋنكتسيا اتقارادى ەكەنىن ۇمىتپاڭىز .
سەنىمدى ، جوعارى جۇمىس قۋاتىنا يە شەشىمدەر ىزدەيتىن كاسىپورىنداردىڭ مامانداردىڭ پالەت جاساۋ ورىندارىمەن سەلبەسۋى زات تاسىمال جەلىسىنىڭ ۇزاقتىققا قاراماي ٴساتتى جۇرۋىنە كەپىلدىك ەتەدى .
ەگەر قازىر كولەمدى ەكسپورت نىسانىن جوسپارلاۋدا بولساڭىز نەمەسە جابدىقتارىڭىزعا ۇيلەسەتىن پالەتتەردى تاڭداۋ جونىندە تەحنيكالىق كەڭەس قاجەت بولسا ، ٴسوزسىز بىزبەن بايلانىس جاساڭىز . ٴبىز دۇنيە جۇزىلىك ونەركاسىپتىك لوجيستيكانىڭ تالابىن قاناعاتتاندىرۋ ٴۇشىن پالەتتەر جونىندە شەشىم قابىلداۋعا كەسىپتىك تۇردە كومەكتەسەمىز .
